1=============================================================================== 2= V I M T u t o r'a Ho� Geldiniz - S�r�m 1.5 = 3=============================================================================== 4 5 Vim, bu gibi bir e�itmen ile a��klanmas� gereken �ok fazla komut bar�nd�ran, 6 olduk�a kuvvetli bir metin d�zenleyicidir. Bu e�itmen Vim'i �ok ama�l� bir 7 d�zenleyici olarak kolayl�kla kullanabilece�iniz yeterli say�da komutu a��klamak 8 i�in tasarlanm��t�r. 9 10 E�itmeni tamamlama s�resi yapaca��n�z denemelere ba�l� olarak 25-30 11 dakikad�r. 12 13 Derslerdeki komutlar bu metini de�i�tirecektir. �zerinde �al��mak i�in 14 bu dosyan�n bir kopyas�n� al�n (e�er "vimtutor" uygulamas�n� �al��t�rd�ysan�z 15 zaten bir kopyas�n� alm�� oldunuz). 16 17 Bu e�itmenin, kullanarak ��retmeye ayarland���n� unutmamak �nemlidir. Bu �u 18 anlama gelir; komutlar� ��renmek i�in do�ru bir �ekilde �al��t�rman�z gerekir. 19 E�er sadece yaz�lanlar� okursan�z komutlar� unutursunuz. 20 21 �imdi Shift-Lock tu�lar�n�z�n bas�l� olmad���na emin olun ve Ders 1.1'in 22 ekran� tamamen doldurmas� i�in j tu�una yeterli miktarda bas�n. 23~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 24 Ders 1.1: �MLEC� HAREKET ETT�RMEK 25 26 �.N: T�m derslerde <ENTER> g�rd���n�z yerde bu tu�a basman�z gerekir. 27 28 ** �mleci hareket ettirmek i�in, h,j,k,l tu�lar�na g�sterildi�i gibi bas�n. ** 29 ^ 30 k �pucu: h tu�u soldad�r ve sola hareket eder. 31 < h l > l tu�u sa�dad�r ve sa�a hareket eder. 32 j j tu�u a�a�� y�nl� bir ok gibidir. 33 v 34 1. Yeterli hissedinceye kadar imleci ekranda hareket ettirin. 35 36 2. A�a�� tu�unu (j) tekrar edene kadar bas�l� tutun. 37---> �imdi, bir sonraki derse nas�l ge�ece�inizi biliyorsunuz. 38 39 3. A�a�� tu�unu kullanarak, Ders 1.2'ye ge�in. 40 Not: E�er yazd���n�z bir �eyden emin de�ilseniz, Normal kipe ge�mek i�in <ESC> tu�una bas�n. 41 Daha sonra istedi�iniz komutu yeniden yaz�n. 42 Not: �mle� tu�lar� da ayn� zamanda i�e yararlar ancak hjkl tu�lar�n� kullanmaya al��t���n�zda etrafta daha h�zl� 43 hareket edersiniz. 44~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 45 Ders 1.2: VIM'E G�R�� VE VIM'DEN �IKI� 46 47 48 !! NOT: A�a��daki ad�mlar� yapmadan �nce, bu dersi tamamen okuyun. 49 50 1. <ESC> tu�una bas�n (Normal kipte olmay� garantilemek i�in). 51 52 2. Yaz�n: :q! <ENTER>. 53 54---> Bu d�zenleyicinin yapt���n�z de�i�iklikleri KAYDETMEDEN kapanmas�n� sa�lar. 55 E�er yapt�klar�n�z�n kaydedilmesini istiyorsan�z �unu yaz�n: 56 :wq <ENTER> 57 58 3. Kabuk istemcisini (shell prompt) g�rd���n�zde, sizi bu e�itmene getiren 59 komutu yaz�n. Bu: vimtutor <ENTER> komutudur. 60 Normalde: vim tutor <ENTER> komutu kullan�l�r. 61---> 'vim' vim d�zenleyicisine gir anlam�na gelir, 'tutor' ise a�mak istedi�iniz dosyad�r. 62 63 4. E�er bu ad�mlar� ezberlediyseniz ve kendinizden eminseniz, 1'den 3'e kadar olan ad�mlar�, 64 d�zenleyiciden ��kmak ve yeniden girmek i�in uygulay�n. 65~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 66 Ders 1.3: MET�N D�ZENLEME - S�LME 67 68 69** Normal kipteyken imlecin alt�ndaki karakteri silmek i�in x 'e bas�n.** 70 71 1. �mleci a�a��da i�aretlenmi� (-->) sat�ra g�t�r�n. 72 73 2. Hatalar� d�zeltmek i�in, imleci silinmesi gereken karakterin �zerine getirin 74 75 3. �stenmeyen karakteri silmek i�in x tu�una bas�n. 76 77 4. C�mle d�zelene kadar 2'den 4'e kadar olan ad�mlar� tekrar edin. 78 79---> �inek ayy�n �zzerinden attlad�. 80 81 5. �imdi sat�r d�zeldi, Ders 1.4'e ge�in. 82 83NOT: Bu e�itmende ilerledik�e ezberlemeye �al��may�n, kullanarak ��renin. 84 85 86 87~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 88 Ders 1.4: MET�N D�ZENLEME - EKLEME 89 90 91 ** Normal kipteyken metin eklemek i�in i 'ye bas�n. ** 92 93 1. �mleci a�a��daki i�aretlenmi� (-->) ilk sat�ra g�t�r�n. 94 95 2. �lk sat�r� ikincisinin ayn�s� gibi yapmak i�in, imleci eklenmesi gereken 96 metinden sonraki ilk karakterin �zerine g�t�r�n. 97 98 3. i 'ye bas�n ve gerekli eklemeleri yap�n. 99 100 4. Her hata d�zeltildi�inde <ESC> tu�una basarak Normal kipe d�n�n. 101 C�mleyi d�zeltmek i�in 2'den 4'e kadar olan ad�mlar� tekrar edin. 102 103---> Bu metinde eksk. 104---> Bu metinde bir�ey eksik. 105 106 5. Metin ekleme �al��malar�n� yeterli g�r�yorsan�z a�a��daki �zete ge�in. 107 108 109 110~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 111 DERS 1 �ZET 112 113 114 1. �mle� hem ok tu�lar� hem de hjkl tu�lar� ile hareket ettirilir. 115 h (sol) j (a�a��) k (yukar�) l (sa�) 116 117 2. (Konsoldan) Vim'e girmek i�n yaz�n: vim DOSYA�SM� <ENTER> 118 119 3. T�m de�i�iklikleri g�z ard� edip vimden ��kmak i�in yaz�n: 120 <ESC> :q! <ENTER> 121 veya t�m de�i�iklikleri kaydetmek i�in yaz�n: 122 <ESC> :wq <ENTER> 123 124 4. �mlecin alt�ndaki bir karakteri silmek i�in Normal kipte x yaz�n. 125 126 5. �mlecin alt�nda metin eklemek i�in Normal kipte yaz�n: 127 i yaz�lacak metin <ESC> 128 129NOT: <ESC> tu�una basmak sizi Normal kipe g�t�r�r ya da istenmeyen tamamlanmam�� bir komutu 130 iptal eder. 131 132�imdi Ders 2 ile devam edin. 133 134 135~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 136 Ders 2.1: S�LME KOMUTLARI 137 138 ** Bir kelimeyi silmek i�in dw yaz�n.** 139 140 1. Normal kipte olmakten emin olmak i�in <ESC> tu�una bas�n. 141 142 2. �mleci a�a��daki i�aretlenmi� (-->) sat�ra g�t�r�n. 143 144 3. �mleci silinmesi gereken kelimenin ba��na g�t�r�n. 145 146 4. Kelimeyi silmek i�in dw yaz�n. 147 148 NOT: dw harfleri siz yazd�k�a ekran�n son sat�r�nda g�r�lecektir. 149 E�er yanl�� bir �eyler yazarsan�z, yeniden ba�lamak i�in <ESC> tu�una bas�n. 150 151---> Bu sat�rda �erez c�mleye ait olmayan leblebi kelimeler var. 152 153 154 5. C�mle d�zelene kadar ad�m 3 ve 4'� tekrar edin, daha sonra Ders 2.2'ye gidin. 155 156 157 158~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 159 Ders 2.2: DAHA FAZLA S�LME KOMUTU 160 161 162 ** Sat�r� sonuna kadar silmek i�in d$ yaz�n.** 163 164 1. Normal kipte olmaktan emin olmak i�in <ESC> tu�una bas�n. 165 166 2. �mleci a�a��daki i�aretlenmi� (-->) sat�ra g�t�r�n. 167 168 3. �mleci do�ru olan sat�r�n sonuna g�t�r�n. (Birinciden SONRA. ) 169 170 4. Sat�r� sonuna kadar silmek i�in d$ yaz�n. 171 ( d$ yazarken d'den sonra <ALT> ile beraber $ tu�una bas�n) 172 173---> Birileri bu sat�r�n sonunu iki defa yazm��. Birileri bu sat�r�n sonunu iki defa yazm��. 174 175 5. Neler oldu�unu anlamak i�in Ders 2.3'e gidin. 176 177 178 179 180 181~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 182 Ders 2.3: KOMUTLAR VE NESNELER 183 184 185 d silme komutu i�in bi�im a�a��daki gibidir: 186 187 [say�] d nesne VEYA d [say�] nesne 188 Burada: 189 say� - komutun ka� defa �al��t�rlaca�� (iste�e ba�l�, varsay�lan=1). 190 d - silme komutu 191 nesne - komutun ne �ekilde �al��aca�� (a�a��da listlendi). 192 193 Nesnelerin k�sa bir listesi. 194 w - Bo�lu�u da i�ererek, imle�ten itibaren kelimenin sonuna kadar. 195 e - Bo�lu�u ��ERMEDEN, imle�ten itibaren kelimenin sonuna kadar. 196 $ - imle�ten sat�r�n sonuna kadar. 197 198NOT: Ser�ven sevenler i�in, Normal kipte iken, komut olmadan sadece nesnenin kendisine basmak 199 imleci yukardaki listede oldu�u gibi hareket ettirecektir. 200 201 202 203 204~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 205 Ders 2.4: 'KOMUT-NESNE'ye B�R �ST�SNA 206 207 208 ** B�t�n bir sat�r� silmek i�in dd yaz�n. ** 209 210 B�t�n bir sat�r silme s�kl���ndan dolay�, Vi tasar�mc�lar� bir sat�r� 211 tamamen silmek i�in iki d yazman�n daha kolay olaca��na karar verdiler. 212 213 1. �mleci a�a��daki t�mceci�in ikinci sat�r�na g�t�r�n. 214 2. Sat�r� silmek i�in dd yaz�n. 215 3. �imdi de d�rd�nc� sat�ra gidin. 216 4. �ki sat�r� birden silmek i�in 2dd (say�-komut-nesne'yi hat�rlay�n) yaz�n. 217 218 1) G�ller k�rm�z�d�r, 219 2) �amur e�lenceli, 220 3) Menek�eler mavi, 221 4) Bir arabam var, 222 5) Saat bana s�yler, 223 6) �eker tatl�d�r 224 7) Ve sen de �ylesin 225 226~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 227 Ders 2.5: GER� AL KOMUTU 228 229 230 ** Son komutu geri almak i�in u , b�t�n bir sat�r� d�zeltmek i�in U yaz�n.** 231 232 1. �mleci a�a��daki i�aretlenmi� (-->) sat�rdaki ilk hatan�n �zerine g�t�r�n. 233 2. �lk istenmeyen karakteri silmek i�in x yaz�n. 234 3. �imdi son �al��t�r�lan komutu geri almak i�in u yaz�n. 235 4. Bu sefer x komutunu kullanarak sat�rdaki t�m hatalar� d�zeltin. 236 5. �imdi sat�r� ilk haline �evirmek i�in b�y�k U yaz�n. 237 6. �imdi U ve daha �nceki komutlar� geri almak i�in birka� defa u yaz�n. 238 7. �imdi birka� defa CTRL-R (CTRL'yi bas�l� tutarken R ye bas�n) yazarak geri almalar� da geri al�n. 239 240---> Buu sat��rdaki hatalar� d��zeltinn ve sonra koomutu geri alll�n. 241 242 8. Bunlar son derece kullan��l� komutlard�r. �imdi Ders 2 �zete ge�in. 243 244 245 246 247~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 248 DERS 2 �ZET 249 250 251 1. �mle�ten itibaren bir kelimeyi silmek i�in yaz�n: dw 252 253 2. �mle�ten itibaren bir sat�r� silmek i�in yaz�n: d$ 254 255 3. B�t�n bir sat�r� silmek i�in yaz�n: dd 256 257 4. Normal kipte bir komut bi�imi ��yledir: 258 259 [say�] komut nesne VEYA komut [say�] nesne 260 burada: 261 say� - komutun ka� kere tekrar edece�i 262 komut - ne yap�laca��, silmek i�in d oldu�u gibi 263 nesne - komutun nas�l davranaca��, w (kelime), $ (sat�r sonu), vb gibi. 264 265 5. �nceki hareketleri geri almak i�in yaz�n: u (k���k u) 266 Bir sat�rdaki t�m de�i�iklikleri geri almak i�in yaz�n: U (b�y�k u) 267 Geri almalar� geri almak i�in yaz�n: CTRL-R 268 269 270~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 271 Ders 3.1: KOY KOMUTU 272 273 274 ** Son yapt���n�z silme i�lemini imle�ten sona geri yerle�tirmek i�in p yaz�n.** 275 276 1. �mleci a�a��daki t�mceci�in ilk sat�r�na g�t�r�n. 277 278 2. Sat�r� silip Vim'in tamponuna yerle�tirmek i�in dd yaz�n. 279 280 3. �mleci, silinmi� sat�r� nereye yerle�tirmek istiyorsan�z, o sat�r�n �ZER�NE g�t�r�n. 281 282 4. Normal kipteyken, sat�r� yerle�tirmek i�in p yaz�n. 283 284 5. T�m sat�rlar� do�ru s�raya koymak i�in 2'den 4'e kadar olan ad�mlar� tekrar edin. 285 286 d) Sen de ��rendin mi? 287 b) Menek�eler mavidir, 288 c) Ak�l ��renilir, 289 a) G�ller k�rm�z�d�r, 290 291 292 293~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 294 Ders 3.2: YERLE�T�R KOMUTU 295 296 297 ** �mlecin alt�nda bir karakter yerle�tirmek i�in r yaz�n.** 298 299 1. �mleci a�a��daki i�aretlenmi�(--->) ilk sat�ra g�t�r�n. 300 301 2. �mleci sat�rdaki ilk hatan�n �zerine g�t�r�n. 302 303 3. Hatay� d�zeltmek i�in �nce r ard�ndan da do�ru karakteri yaz�n. 304 305 4. �lk sat�r d�zelene kadar ad�m 2 ve 3'� tekrar edin. 306 307---> Bu sat�v yaz�l�vken, bivileri yaml�� tu�tara basm��. 308---> Bu sat�r yaz�l�rken, birileri yanl�� tu�lara basm��. 309 310 5. Ders 3.2'ye ge�in. 311 312NOT: Unutmay�n, ezberleyerek de�il kullanarak ��renin. 313 314 315~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 316 Ders 3.3: DE���T�R KOMUTU 317 318 319 ** Bir kelimenin tamam�n� veya par�as�n� de�i�tirmek i�in cw yaz�n. 320 321 1. �mleci a�a��daki i�aretlenmi�(--->) sat�ra g�t�r�n. 322 323 2. �mleci "sutar" daki u'nun �zerine yerle�tirin. 324 325 3. �nce cw ard�ndan do�ru kelimeyi girin (bu durumda 'at�r'.) 326 327 4. <ESC> tu�una bas�n ve bir sonraki hataya gidin (de�i�mesi gereken ilk karakter.) 328 329 5. �lk c�mle ikincisiyle ayn� olana kadar ad�m 3 ve 4'� tekrar edin. 330 331---> Bu sutar de�i�tir komutu ile de�i�neli gereken birka� petime i�eriyor. 332---> Bu sat�r de�i�tir komutu ile de�i�mesi gereken birka� kelime i�eriyor. 333 334cw'nin sadece kelimeyi de�i�tirmedi�ini, ayn� zamanda sizi insert kipine g�t�rd���ne de dikkat edin. 335 336 337~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 338 Ders 3.4: c'Y� KULLANARAK DAHA FAZLA DE���T�RME 339 340 341 ** De�i�tir komutu sil komutu ile ayn� nesnelerle kullan�l�r.** 342 343 1. De�i�tir komutu sil ile ayn� yolla �al���r. Bi�im ��yledir: 344 345 [say�] c nesne VEYA c [say�] nesne 346 347 2. Nesneler de ayn� zamanda ayn�d�r. �rne�in w (word), $ (sat�r sonu), vb. gibi. 348 349 3. A�a��daki i�aretlenmi�(--->) ilk sat�ra gidin. 350 351 4. �mleci ilk hataya g�t�r�n. 352 353 5. Sat�r�n geri kalan k�sm�n� ikincisi gibi yapmak i�in c$ yaz�n ve daha sonra <ESC> tu�una bas�n. 354 355---> Bu sat�r�n sonu d�zeltilmek i�in biraz yard�ma ihtiya� duyuyor. 356---> Bu sat�r�n sonu d�zeltilmek i�in c$ komutu kullan�larak yard�ma ihtiya� duyuyor. 357 358 359~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 360 DERS 3 �ZET 361 362 363 1. Silinmi� olan bir metini geri yerle�tirmek i�in p yaz�n. Bu silinmi� metini 364 imle�ten hemen SONRA geri yerle�tirir (e�er bir sat�r silinmi�se hemen imle�ten sonra, alta 365 yerle�tirilecektir) 366 367 2. �mlecin alt�ndaki karakteri de�i�tirmek i�in �nce r ard�ndan da 368 as�l karakteri yaz�n. 369 370 3. De�i�tir komutu belirlenen nesneyi, imle�ten nesnenin sonuna kadar de�i�tirme imkan� verir. 371 �rne�in, bir kelimeyi imle�ten sonuna kadar de�i�tirmek i�in cw , bir sat�r�n tamam�n� 372 de�i�tirmek i�inse c$ yaz�n. 373 374 4. De�i�tir i�in bi�im ��yledir: 375 376 [say�] c nesne VEYA c [say�] nesne 377 378�imdi bir sonraki derse ge�in. 379 380 381 382~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 383 Ders 4.1: KONUM VE DOSYA DURUMU 384 385 386 ** Dosya i�erisindeki konumunuzu ve dosyan�n durumunu g�rmek i�in CTRL-g yaz�n. ** 387 ** Dosya i�erisindeki bir sat�ra gitmek i�in SHIFT-g yaz�n. ** 388 389 Not: Ad�mlardan herhangi birini yapmadan �nce dersin tamam�n� okuyun!! 390 391 1. Ctrl tu�unu bas�l� tutun ve g'ye bas�n. Dosyan�n sonunda dosya ismini ve bulundu�unuz konumu 392 g�steren bir durum sat�r� g�r�necektir. Ad�m 3 i�in sat�r numaras�n� 393 unutmay�n. 394 395 2. Dosyan�n sonuna gitmek i�in shift-G 'ye bas�n. 396 397 3. Daha �nce bulundu�unuz sat�r numaras�n� yaz�n ve daha sonra shift-G 'ye bas�n. 398 Bu sizi daha �nce bulundu�unuz ve Ctrl-g 'ye bast���n�z sat�ra geri g�t�recektir. 399 (Say�lar yaz�l�rken ekranda G�R�NMEYECEKLERD�R.) 400 401 4. Yapabilece�inizi d���nd���n�zde, ad�m 1'den 3'e kadar yap�n. 402 403 �.N: Bu k�s�m orijinal metinde de biraz eksik anlat�lm�� gibi. Bir sat�r hakk�nda bilgi almak i�in 404 Ctrl-g'yi kullan�n. Herhangi bir sat�ra gitmek i�inse, �nce sat�r numaras�n� yaz�n ve ard�nan 405 shift-g'ye bas�n. Sat�r numaras� girmeden bas�lan shift-g sizi sat�r sonuna g�t�r�r. 406 407~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 408 Ders 4.2: ARAMA KOMUTU 409 410 411 ** Bir kelime �be�ini aramak i�in / ile beraber kelime �be�ini girin. ** 412 413 1. Normal kipteyken / karakterini yaz�n. Komut b�l�m� yerine / karakterinin ve 414 imlecin ekran�n sonunda g�r�nd���ne dikkat edin. 415 416 2. �imdi, 'hatttaa' yaz�p <ENTER> 'a bas�n. Bu sizin aramak istedi�iniz kelime. 417 418 3. Ayn� kelime �be�ini tekrar aramak i�in, basit�e n yaz�n. 419 Ayn� kelime �be�ini z�t y�nde aramak i�in, Shift-N yaz�n. 420 421 4. E�er z�t y�ne do�ru bir arama yapmak istiyorsan�z, / komutu yerine 422 ? komutunu kullan�n. 423 424---> "hatttaa" hatay� yazman�n do�ru yolu de�il; hatttaa bir hata. 425 426Not: Arama dosyan�n sonuna ula�t���nda, tekrar ba�tan ba�layacakt�r. 427 428~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 429 Ders 4.3: UYAN PARANTEZ ARAMASI 430 431 432 ** Uyan bir ),] veya } bulmak i�in % yaz�n. ** 433 434 1. �mleci i�aretli (--->) sat�rdaki herhangi bir (, [ veya { karakterinin 435 �zerine g�t�r�n. 436 437 2. �imdi % karakterini yaz�n. 438 439 3. �mle� uyan parantez veya ayrac�n �zerine gider. 440 441 4. Uyan ilk parantezin �zerine geri d�nmek i�in yine % yaz�n. 442 443---> Bu ( i�erisinde ('ler, ['ler ] ve {'ler } bulunan bir sat�rd�r. )) 444 445Not: Bu i�erisinde uymayan parantezler bulunan bir program�n yanl���n� ay�klamak i�in 446 son derece yararl�d�r. 447 448 449 450 451 452 453~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 454 Ders 4.4: HATALARI D�ZELTMEK ���N B�R YOL 455 456 457 ** 'eski' yerine 'yeni' yerle�tirmek i�in :s/eski/yeni/g yaz�n. ** 458 459 1. �mleci a�a��daki i�aretli (--->) sat�ra g�t�r�n. 460 461 2. :s/buu/bu yaz�p <ENTER> 'a bas�n. Bu komutun sadece sat�rdaki ilk kar��la�may� 462 d�zeltti�ine dikkat edin. 463 464 3. �imdi genel olarak sat�rdaki t�m de�i�ikli�i yapmak i�in :s/buu/bu/g yaz�n. 465 466---> Buu birinci, buu ikinci, buu ���nc� b�l�m. 467 468 4. �ki sat�r aras�ndaki bir karakter katar�n�n t�m�n� de�i�tirmek i�in, 469 :#,#s/eski/yeni/g yaz�n, burada #,# iki sat�r�n say�lar�d�r. 470 T�m dosyadaki kar��la��lan kelimeleri de�i�tirmek i�in :%s/eski/yeni/g yaz�n. 471 472 473 474 475 476~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 477 DERS 4 �ZET 478 479 480 1. Ctrl-g sizin dosyadaki konumunuzu ve dosya durumunu g�sterir. 481 Shift-G dosyan�n sonuna gider. Shift-G 'den �nce bir say� yaz�l�rsa, o sat�ra 482 gidilir. 483 484 2. Bir s�zc�k �be�inden �nce / yazmak, �LER� y�nde o �be�i arat�r. 485 Bir s�zc�k �be�inden �nce ? yazmak, GER� y�nde o �be�i arat�r. 486 Bir aramadan sonra, ayn� y�ndeki bir sonraki kar��la�may� bulmak i�in n , 487 veya z�t y�ndekini bulmak i�in Shift-N yaz�n. 488 489 3. �mle� bir (,),[,],{,} parantezi �zerindeyken % yazmak, uyan di�er e� parantezi bulur. 490 491 4. Bir sat�rdaki ilk 'eski'yi 'yeni' ile de�i�tirmek i�in :s/eski/yeni yaz�n. 492 Bir sat�rdaki t�m 'eski'leri 'yeni' ile de�i�tirmek i�in :s/eski/yeni/g yaz�n. 493 �ki sat�r aras�ndaki �bekleri de�i�tirmek i�in :#,#s/eski/yeni/g yaz�n. 494 (#'lar sat�r numaralar�) 495 Bir dosyadaki t�m kar��la�malar� de�i�tirmek i�in :%s/eski/yeni/g yaz�n. 496 Her seferinde onay sormas� i�in 'c' ekleyin. :%s/eski/yeni/gc 497 498 499~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 500 Ders 5.1: BIR DI� KOMUT �ALI�TIRMAK 501 502 503 ** Bir d�� komutu �al��t�rmak i�in :! ve ard�ndan istedi�iniz d�� komutu yaz�n. ** 504 505 1. �mleci ekran�n alt�na g�t�rmek i�in al���k oldu�unuz : komutunu yaz�n. Bu size 506 bir komut yazma imkan� verir. 507 508 2. �imdi ! (�nlem) karakterini yaz�n. Bu size bir d�� komut �al��t�rma 509 imkan� verir. 510 511 3. �rnek olarak ! karakterini takiben ls yaz�n ve <ENTER>'a bas�n. Bu size 512 o anda bulundu�unuz dizindeki dosyalar� g�sterecektir. Veya ls �al��mazsa :!dir 513 komutunu kullan�n. 514 515Not: Herhangi bir d�� komutu bu yolla �al��t�rmak m�mk�nd�r. 516 517Not: T�m : komutlar�ndan sonra <ENTER> tu�una bas�lmal�d�r. 518 519 520 521 522~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 523 Ders 5.2: DOSYA YAZMAYA DEVAM 524 525 526 ** Dosyaya yap�lan de�i�ikli�i kaydetmek i�in, :w DOSYA�SM� yaz�n. ** 527 528 1. Bulundu�unuz dizini listelemek i�in :!dir veya :!ls yaz�n. 529 Komuttan sonra <ENTER> tu�una bas�ca��n�z� zaten biliyorsunuz. 530 531 2. Mevcut olmayan bir dosya ismi se�in, �rne�in DENEME. 532 533 3. �imdi :w DENEME yaz�n (DENEME sizin se�ti�iniz dosya ismi). 534 535 4. Bu t�m dosyay� (Vim Tutor) DENEME isminde ba�ka bir dosyaya yazar. 536 Bunu do�rulamak i�in, :!dir yaz�n ve yeniden bulundu�unuz dizini listeleyin. 537 538Not: E�er Vim'den ��k�p kaydetti�iniz DENEME dosyas�n� a�arsan�z, bunun kaydetti�iniz 539 vimtutor'un ger�ek bir kopyas� oldu�unu g�r�rs�n�z. 540 541 5. �imdi dosyay� �u komutlar� vererek silin (MS-DOS) :!del DENEME 542 (veya UNIX) :!rm DENEME 543 544 545~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 546 Ders 5.3: SE�MEL� YAZ KOMUTU 547 548 549 ** Dosyan�n bir b�l�m�n� kaydetmek i�in, :#,# w DOSYA�SM� yaz�n. ** 550 551 1. Bir kez daha bulundu�unuz dizini g�rmek i�in :!dir veya :!ls yaz�n, 552 ard�ndan DENEME gibi uygun bir dosya ismi se�in. 553 554 2. �mleci bu sayfan�n ba��na g�t�r�n ve ard�ndan CTRL-g'ye basarak sat�r numaras�n� 555 ��renin. BU NUMARAYI UNUTMAYIN! 556 557 3. �imdi sayfan�n sonuna gidib ve yine CTRL-g'ye basarak sat�r numaras�n� 558 ��renin. BU NUMARAYI DA UNUTMAYIN! 559 560 4. Bir dosyaya sadece bir b�l�m� kaydetmek i�in, :#,# w DENEME yaz�n. #,# sizin 561 bakt���n�z say�lar (�st,alt) ve DENEME dosyan�z�n ismidir. 562 563 564 5. Yine, :!dir yazarak dosyan�n orada oldu�una bak�n ama S�LMEY�N. 565 566 567 568 569~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 570 Ders 5.4: DOSYALARI B�RLE�T�RMEK-B�L�M EKLEMEK 571 572 573 ** Bir dosyan�n i�eri�ini eklemek i�in :r DOSYA�SM� yaz�n. ** 574 575 1. DENEME dosyan�z�n �nceden bulundu�undan emin olmak i�in :!dir yaz�n. 576 577 2. �mleci bu sayfan�n ba��na yerle�tirin. 578 579NOT: Ad�m 3'� uygulad�ktan sonra Ders 5.3'� g�r�yor olacaks�n�z. Daha sonra bu 580 derse sayfas�na d�n�n. 581 582 3. �imdi DENEME sayfas�n� :r DENEME yazarak aktar�n. 583 584NOT: Aktard���n�z dosya imlecinizin hemen alt�na eklenecektir. 585 586 4. Dosyan�n eklendi�ini g�rmek i�in, geriye gidin. Ders 5.3'ten iki kopya 587 oldu�unu g�receksiniz; as�l ve kopya olan�. 588 589 590 591~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 592 DERS 5 �ZET 593 594 595 1. :!komut bir d�� komut �al��t�r�r. 596 597 Baz� yararl� �rnekler: 598 (MS-DOS) (Unix) 599 :!dir :!ls - bir dizini listeler. 600 :!del DOSYA :!rm DOSYA - DOSYA'y� siler. 601 602 2. :w DOSYA�SM� o anki Vim dosyas�n� diske DOSYA�SM� ile kaydeder. 603 604 3. :#,#w DOSYA�SM� # ile # sat�r aras�n� DOSYA�SM� ile kaydeder. 605 606 4. :r DOSYA�SM� imlecin alt�ndan ba�layarak DOSYA�SM� isimli dosyan�n i�eri�ini ekler. 607 608 609 610 611 612 613~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 614 Ders 6.1: A� KOMUTU 615 616 617 ** �mlecin a�a��s�na bir sat�r a�mak ve Insert kipine ge�mek i�in o yaz�n. ** 618 619 1. �mleci a�a��daki i�aretlenmi� (--->) sat�ra g�t�r�n. 620 621 2. �mlecin a�a��s�na bir sat�r a�mak ve Insert kipine ge�mek i�in 622 o (k���k harfle) yaz�n. 623 624 3. �imdi i�aretlenmi� sat�r� kopyalay�n ve Insert kipinden ��kmak i�in <ESC> 625 tu�una bas�n. 626 627---> o yazd�ktan sonra imlec a��lan sat�ra gidicek ve Insert kipine ge�ilecek. 628 629 4. �mlecin �zerinde bir sat�r a�mak i�in, basit�e b�y�k O yaz�n. Bunu a�a��daki 630 sat�rda deneyin. 631Bu sat�r�n �zerine bir sat�r a�mak i�in imle� bu sat�rdayken Shift-o yaz�n. 632 633 634 635 636 637~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 638 Ders 6.2: EKLE KOMUTU 639 640 641 ** �mle�ten sonra metin eklemek i�in a yaz�n. ** 642 643 1. �mleci a�a��daki i�aretlenmi� (--->) sat�r�n sonuna g�t�rmek i�in 644 Normal Kipteyken $ yaz�n. 645 646 2. �mlecin alt�ndaki karakterden sonra metin eklemek i�in a (k���k harfle) yaz�n. 647 (B�y�k A sat�r�n sonuna ekler). 648 649 3. �imdi ilk sat�r� tamamlay�n. Ekle komutunun Insert kipiyle ayn� i�i yapt���na 650 dikkat edin. Tek fark metinin eklendi�i yer. 651�.N: E�er a yazarsan�z imlecin alt�ndaki karakterden hemen sonra ekleme yapabilirsiniz. 652 E�er Shift-a yazarsan�z imle� sat�r sonuna gidecek ve hemen ard�na ekleme yapabileceksiniz. 653 Do�al olarak bizim �rne�imizde Shift-A'y� kullanmak daha g�zel olacakt�r. �nce $ ard�nan a 654 yazmam�za gerek kalmaz. 655 656---> Bu sat�rda �al��abilirsiniz 657---> Bu sat�rda �al��abilirsiniz. �al���rken metin eklemeyi kullan�n. 658 659 660 661~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 662 Ders 6.3: B�R BA�KA DE���T�R KOMUTU 663 664 665 ** Birden fazla karakter de�i�tirmek i�in b�y�k R yaz�n. ** 666 667 1. �mleci a�a��daki i�aretli (--->) sat�rlar�n ilkine g�t�r�n. 668 669 2. �mleci i�aretli olan ikinci sat�rdakinden farkl� olan ilk kelimenin 670 ba��na g�t�r�n. ( "tu�lar�" kelimesi ) 671 672 3. �imdi b�y�k R yaz�n ve ilk sat�r� ikincisinin ayn�s� yapmak i�in 673 eski metinin �zerinden yenisini yaz�n. Siz yazd�k�a metin de�i�ecektir. 674 675---> Bu sat�r� ikincisinin ayn�s� yapmak i�in tu�lar� kullan�n. 676---> Bu sat�r� ikincisinin ayn�s� yapmak i�in R yaz�n ve metini girin. 677 678 4. ��kmak i�in <ESC> tu�una bast���n�zda, de�i�memi� metinin aynen 679 kald���na dikkat edin. 680 681 682 683 684 685~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 686 Ders 6.4: SET SE�ENE�� 687 688 ** Bir se�enek ayarlay�n , b�ylece bir arama veya de�i�tirme ** 689 ** durumu g�rmezden gelsin. ** 690 691 1. 'ignore' kelimesini aramak i�in: 692 /ignore 693 yaz�n. 694 Bunu n tu�una basarak birka� kez tekrar edin 695 696 2. :set ic yazarak 'ic' (Ignore case) ayar�n� se�in. 697 698 3. Tekrar n tu�una basarak 'ignore' kelimseini aray�n. 699 n tu�una basarak bu aramay� birden �ok defa tekrar edin. 700 701 4. :set hls is yazarak 'hlsearch' ve 'incsearch' ayarlar�n� se�in. 702 703 5. /ignore yazarak arama komutunu tekrar verin ve ne olaca��n� g�r�n. 704 705 6. Kar��la�ma vurgular�n� iptal etmek i�in, 706 :nohlsearch yaz�n. 707~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 708 DERS 6 �ZET 709 710 711 1. o yazmak imlecin alt�nda bir sat�r a�ar ve imleci bu a��lm�� sat�ra 712 Insert kipinde yerle�tirir. 713 B�y�k O yazmak imlecin �zerinde bir sat�r a�ar. 714 715 2. �mlecin �zerindeki karakterden hemen sonra metin eklemek i�in a yaz�n. 716 B�y�k A yazmak hemen sat�r sonuna giderek metin eklemeye haz�r hale getirir. 717 718 3. B�y�k R yazmak De�i�tir kipine girer ve ��kmak i�in <ESC> tu�una 719 bas�lana kadar sizi bu kipte b�rak�r. 720 721 4. ":set xxx" yazmak "xxx" se�ene�ini ayarlar. 722 723 724 725 726 727 728 729 730 731~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 732 Ders 7: �EV�R�M��� (ON-LINE) YARDIM KOMUTLARI 733 734 735 ** �evirimi�i yard�m sistemini kullan�n ** 736 737 Vim geni� bir �evirimi�i yard�m sistemine sahiptir. Ba�lamak i�in �u ���n� 738 deneyebilirsiniz. 739 - (e�er sahipseniz) <HELP> tu�una bas�n 740 - (e�er sahipseniz) <F1> tu�una bas�n 741 - :help yaz�n ve <ENTER> tu�una bas�n 742 743 Yard�m penceresini kapatmak i�in :q yaz�p <ENTER> tu�una bas�n. 744 745 ":help" komutuna de�i�ken (arg�man) vererek herhangi bir konu hakk�nda 746 yard�m alabilirsini. �unlar� deneyin (<ENTER> tu�una basmay� unutmay�n) : 747 748 :help w 749 :help c_<T 750 :help insert-index 751 :help user-manual 752 753 754~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 755 Ders 8: B�R BA�LANGI� BET��� OLU�TURUN 756 757 ** Switch on Vim features ** 758 ** Vim'in �zelliklerine bak�n ** 759 760 Vim Vi'dan �ok daha fazla �zelli�e sahiptir fakat bir�o�u �ntan�ml� olarak kapal�d�r. 761 Daha fazla �zellik kullanabilmek i�in bir "vimrc" dosyas� olu�turmal�s�n�z. 762 763 1. "vimrc" dosyas�n� d�zenlemeye ba�lay�n, bu i�letim sisteminize g�re de�i�ir: 764 765 �.N: (Bu komutu verdi�inizde e�er yoksa home dizininizde .vimrc isimli bir dosya olu�acakt�r. 766 Bu dosyaya vimrc �rnek dosyas�n� aktarmak i�in 2. ad�mdaki komutu kullanacaks�n�z. Bu y�zden 767 vimrc dosyan�z� d�zenlemeden �nce a�a��daki ad�mlar�n hepsini okuyun ve komutlar� hat�rlay�n.) 768 769 :edit ~/.vimrc Unix i�in 770 :edit $VIM/_vimrc MS-Windows i�in 771 772 2. �imdi �rnek "vimrc" dosyas�n� okuyun 773 774 :read $VIMRUNTIME/vimrc_example.vim 775 776 3. Dosyay� kaydedin ve ��k�n 777 778 :write 779 :q 780 781 Vim'i bir dahaki sefer �al��t�rd���n�zda s�zdizim (sytax) vurgusu kullan�lacakt�r. 782 T�m tercih etti�iniz ayarlar� bu "vimrc" dosyas�na ekleyebilirsiniz. 783 784~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 785 786 Burada Vim E�itmeni tamamlanm�� oldu. E�itmendeki ama� Vim d�zenleyicisi hakk�nda 787 k�sa bir bilgi vermek ve onu kolayca kullanman�z� sa�lamakt�. Vim'in tamam�n� ��retmek 788 �ok zordur zira Vim bir�ok komuta sahiptir.Bundan sonra :help user-manual" komutu ile 789 kullan�c� k�lavuzunu okumal�s�n�z. 790 791 Daha fazla okuma ve �al��ma i�in �u kitab� �neriyoruz: 792 Vim - Vi Improved - by Steve Oualline 793 Publisher: New Riders 794 Tamamiyle Vim i�in haz�rlanm�� ilk kitap. �zellikle ilk kullan�c�lar i�in uygun. 795 Kitapta bir�ok �rnek ve resim var. 796 http://iccf-holland.org/click5.html adresine bakabilirsiniz. 797 798 Bu kitap daha eskidir ve Vim'den daha �ok Vi i�indir ancak tavsiye edilir: 799 Learning the Vi Editor - by Linda Lamb 800 Publisher: O'Reilly & Associates Inc. 801 Vi hakk�nda bilmek isteyece�iniz neredeyse her�eyin bulundu�u bir kitap. 802 6.Bas�m ayn� zamanda Vim hakk�nda bilgi de i�ermekte. 803 804 Bu e�itmen Michael C. Pierce ve Robert K. Ware taraf�ndan yaz�ld�, 805 Charles Smith taraf�ndan sa�lanan fikirlerle Colorado School Of Mines, 806 Colorado State University. E-mail: [email protected]. 807 808 Vim i�in de�i�tiren : Bram Moolenaar. 809 810 T�rk�eye �eviren : Serkan "heartsmagic" �al�� Y�l 2005 811 E-mail : adresimeyaz (at) yahoo com 812 813~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 814